Wykład inauguracyjny
W dniu 25.09.2025 r. podczas inauguracji roku akademickiego odbył się krótki wykład dr Bogusława Stelcera pt. Podaruj sobie zdrowie.
Zadajemy sobie z pewnością pytanie: Jak zdefiniować zdrowie człowieka? Jak osiągnąć dobry stan zdrowia w szerokim rozumieniu?
Nasz wykładowca przedstawił nam taką definicję:
ZDROWIE TO:
– STAN PEŁNEGO DOBREGO SAMOPOCZUCIA FIZYCZNEGO, PSYCHICZNEGO I SPOŁECZNEGO,
A NIE WYŁĄCZNIE BRAK CHOROBY LUB NIEDOMAGANIA (UŁ0MNOŚCI)
– POTENCJAŁ FIZYCZNY I PSYCHICZNY CZŁOWIEKA, DAJĄCY MOŻLIWOŚĆ ROZWIJANIA
RÓŻNYCH AKTYWNOŚCI (SAMOREALIZACJI, TWÓRCZEGO ŻYCIA)
– DOBRA JAKOŚĆ ŻYCIA, DOBRE SAMOPOCZUCIE, SZCZĘŚCIE, ZADOWOLENIE Z ŻYCIA
Brzmi to optymistycznie i aby to się spełniło, potrzebne są czynniki warunkujące zdrowie jednostki. W tym temacie opracowano koncepcję PÓL ZDROWIA (b. minister zdrowia Kanady – Marc Lalonde, 1974). Najważniejszym czynnikiem jest tutaj styl życia człowieka, a więc to, co jest zależne najbardziej od niego, dalej mniejszy wpływ mają kolejno: biologia człowieka i środowisko, a najmniejszy czynnik to organizacja opieki medycznej.
W okresie, w którym obecnie żyjemy, trudno jest zachować równowagę, zwłaszcza dotyczy to:
– pandemii, która zmieniła świat, w którym żyjemy
– wojen w Europie i na Bliskim Wschodzie
– gwałtownych zjawisk atmosferycznych
– zjawisk z sferze geopolitycznej (rywalizacja USA – Chiny)
W związku z tym szczególne znaczenie ma odporność psychiczna (RESILIENCE) i pozytywność, które są podstawą zdrowia każdego człowieka.
Okresowo bada się stan zdrowia społeczeństwa. Na tej podstawie można stwierdzić, w jaki sposób konkretne choroby wpływają na długość życia i jego jakość. Określa się to za pomocą WSKAŹNIKA DALY – lata życia skorygowane niesprawnością. Szczegóły na temat miar DALY, YLL i YLD znajdziemy na załączonym zdjęciu.
Co jest ważne, aby być zdrowym? Najważniejsze to:
- POZYTYWNE NASTAWIENIE DO SIEBIE
- WZR0ST I ROZWÓJ OSOBISTY
- AUTONOMIA
- CEL ŻYCIOWY
- KOMPETENCJA W DZIAŁANIU
- POZYTYWNE RELACJE Z INNYMI
Amerykański psycholog MARTIN SELIGMANN przedstawił z kolei teorię elementów składowych dobrego samopoczucia i w ten sposób powstał
– Model P E R M A –
P – TO POZYTYWNE EMOCJE; radość, wdzięczność, nadzieja, duma, rozbawienie, inspiracja, podziw, miłość
E – T0 ZAANGAŻOWANIE; aktywne zaangażowanie sprawia przyjemność, wówczas endorfiny i hormony podnoszą samopoczucie
R – TO RELACJE; doświadczenie uczucia bliskości, a także emocjonalnego i fizycznego kontaktu z innymi ludźmi. Ważne jest, aby poszukiwać relacji, które nas budują, a nie niszczą.
M – TO ZNACZENIE; ważne jest, aby aktywność i podejmowane działania były w oczach jednostki postrzegane jako wartościowe i cenne.
A – TO OSIĄGNIĘCIA: nagrodą za osiąganie celów życiowych są uczucia radości, dumy i spełnienia. Dobre samopoczucie motywuje do realizacji kolejnych celów.
Interesująca jest także filozofia IKIGAI – Powód do istnienia. [po japońsku iki to życie, a gai to wartość]. Polega ona na docenianiu codzienności i jej małych dobroci. Kluczowe jest osiągnięcie równowagi w robieniu tego, co kochamy i tego, co musimy. Filozofia ta mówi m.in. o istocie celu w życiu.
Zapraszamy do analizy załączonego zdjęcia.
Wszystkie wymienione propozycje mają wspólny mianownik: służą promocji zdrowia. Każda z nich jest ciekawa i mamy okazję zastanowić się, czy my dbamy o swoje zdrowie psychiczne i fizyczne. Czy spełniamy warunki dla osiągnięcia dobrego samopoczucia? Czy potrafimy cieszyć się życiem? Czy wyznaczamy sobie cele? Czy budujemy pozytywne relacje z innymi? Warto o tym pomyśleć i od dzisiaj spróbować naprawić to, co się może do tej pory nie udało… .
Myślę, że nasze studentki i nasi studenci spełniają ważne warunki, aby być zdrowym. Poprzez członkostwo i udział w różnorodnych działaniach w naszym UTW dzieje się dużo dobrego dla zdrowia psychicznego i fizycznego!!!
Dziękujemy wykładowcy dr Bogusławowi Stelcerowi za bardzo ciekawy wykład, który skłoni nas z pewnością do przemyśleń.
– IK –
Fot. R. Gawron
